Tagarchief: Woningen

Modulair en industrieel bouwen: dé oplossing voor de wooncrisis

De-Meeuw_Purmerend_Kanaaldijk
Lees het gehele artikel

Modulair en industrieel bouwen speelt een belangrijke rol bij het oplossen van de woningnood. Het industrieel produceren van woningen maakt het mogelijk om snel kwalitatief hoogwaardige en betaalbare woonruimte te realiseren. Modulair bouwen gaat gemiddeld 4x sneller dan conventioneel bouwen. Daarnaast biedt modulair bouwen perspectief op nieuwe bouwlocaties, zoals tijdelijk beschikbare grondposities. Dat komt door de flexibiliteit van de bouwmethode. Modulaire gebouwen zijn remontabel en verplaatsbaar.

Productie van de modules in de fabriek.

Het Planbureau heeft onderzocht dat er per provincie binnenstedelijk voldoende tijdelijke ruimte beschikbaar is. Hierdoor kunnen de weilanden en groencorridors met rust gelaten worden. Gemiddeld heeft elke provincie tijdelijke locaties beschikbaar waar plaats is voor ± 49.000 woningen (bron: Planbureau PBL). Het betreft hier grond waarvan de gemeente eigenaar is en die eenvoudig kan worden ingezet voor starters, sociale woningbouw en de middenhuur.

Binnen 3 maanden bewoonbaar

Het snel bewoonbaar maken van grondposities die al aangewezen zijn voor woningbouw biedt ook kansen. In Nederland is de gemiddelde doorlooptijd van een gebiedsontwikkeling 15 jaar. Zo lang duurt het dus voordat een bewoner – van idee tot realisatie – zijn huis kan betrekken. Dat kan sneller. Een modulair woongebouw met 200 wooneenheden is binnen 3 maanden bewoonbaar. Als je ervan uitgaat dat iemand in Nederland gemiddeld 7 jaar in een woning woont, dan is het met modulaire bouw mogelijk het aantal woningzoekenden dat je een woning kunt bieden met een factor 3 te verhogen.

Een woonmodule in Purmerend.

Modulair bouwen geniet de laatste jaren wereldwijd veel aandacht, omdat het door experts gezien wordt als dé methode om het bouwproces slimmer en duurzamer te maken.

Snelheid, kwaliteit en betaalbaarheid

Modulaire woningen worden op een industriële manier geproduceerd. Een modulaire bouwer ziet een woning als een product, net als bijvoorbeeld een auto. Zij weet exact wat de prestaties zijn en aan welke regels de woning moet voldoen. Dit betekent dat zij de woningen kan certificeren.

Het toepassen van vooraf gecertificeerde producten verkort het vergunningsproces aanzienlijk en vereenvoudigt de administratie van de aanstaande Wkb (Wet kwaliteitsborging voor het bouwen). Ook hier is de vergelijking met de auto-industrie te maken: als je een auto aanschaft, hoef je ook niet elke keer langs het RDW.

Plaatsing van een module.

De conventionele bouw en huidige regelgeving zien elk gebouw als maatwerkoplossing waarbij ontwerp en productie steeds weer enigszins afwijken van het vorige project. Modulaire bouw behaalt hier veel tijdwinst ten opzichte van traditionele bouw.

Flexibiliteit

Modulair bouwen onderscheidt zich onder andere van conventionele bouw door de flexibiliteit. De modules die worden gebruikt om een woongebouw samen te stellen, zijn remontabel. In tegenstelling tot traditioneel vastgoed kan een modulair gebouw zich tijdens de gebruiksduur aanpassen. Qua omvang en indien gewenst qua functie. Er kunnen eenvoudig modules worden weggehaald, samengevoegd of toegevoegd. Daarnaast kan het gebouw in zijn geheel worden verplaatst. Deze flexibiliteit biedt een ander perspectief op vastgoed en vraagt een andere kijk op ruimtelijke ordening en RO-regelgeving. De huidige RO-procedures gaan er immers vanuit dat het bouwwerk voor een periode van 50 tot 100 jaar nagelvast aan de bodem zit. Bij modulaire bouw kunnen belangen afhankelijk van de situaties tijdelijk anders worden afgewogen. Snelheid in besluitvorming leidt bij modulaire bouw tot ‘no-regret’ oplossingen. Het bouwwerk is immers altijd weer weg te halen en elders te hergebruiken!

Duurzaamheid

De milieuwinst van modulair bouwen wordt behaald op 4 gebieden: het productieproces, de herinzetbaarheid van het product, het hergebruik van materialen en het terugdringen van stikstof op de bouwlocatie. De woningen hebben – net als bij traditionele bouw – een technische levensduur van 50 jaar. De herinzetbaarheid van de woonmodules resulteert in een CO2-besparing van ± 30% en een besparing op bouwafval van 80%. Het fabrieksmatige productieproces maakt dat bouwverkeer en bouwoverlast in de stad tot een minimum beperkt blijven, waardoor ook de productie van fijnstof door het bouwproces sterk vermindert. Een modulaire bouwonderneming zoals De Meeuw ligt hierdoor nu al op koers om aan de aangescherpte 2030 doelstellingen te voldoen. 

Groeiende populariteit van nieuwbouwprojecten

pexels-photoscom-93400
Lees het gehele artikel

Vaak wordt een groot deel van de mensen die zich op een project inschrijft uitgeloot bij dergelijke projecten. Het is niet voor niets dat nieuwbouwwoningen zo in trek zijn. Vaak zoeken particuliere investeerders naar bestaande woningen, welke direct verhuurd kunnen worden. Het maakt dat met name starters meer kans hebben op een nieuwbouwwoning. Daar komt bij dat er niet hoeft te worden overboden bij deze woningen, iets wat bij bestaande woningen doorgaans wel gebruikelijk is in de huidige tijd. Een starter heeft hierdoor dezelfde kans op een woning als een investeerder.

Duurzame nieuwbouwwoningen in trek bij starters

Niet alleen hebben starters en andere woningzoekenden dezelfde kans op een woning als investeerders bij nieuwbouw. Ook verzekeren zij zich met een nieuwbouwwoning van een duurzaam huis voor de toekomst. Nieuwbouwwoningen worden standaard niet meer aangesloten op het gasnet. Ze worden uitgevoerd met een warmtepomp op basis van elektriciteit, vaak in combinatie met een aantal zonnepanelen op het dak. Tijdens het verkoopproces hebben woningzoekenden de mogelijkheid om direct het volledige dag van zonnepanelen te laten voorzien, om de woning op die manier energieneutraal te maken. Hoewel een warmtepomp veel stroom verbruikt, is het goedkoper dan een cv-ketel op gas. Mede ook door de stijgende belastingen op gas.

Lagere kosten bij aankoop woning voor particulieren

Reeds las je al dat de keuze voor een nieuwbouwwoning overbieden overbodig maakt voor particulieren. Daarbij hebben zij minder last van investeerders die een woning aankopen voor de verhuur. Mede ook doordat projectontwikkelaars de verhuur van deze woningen in de eerste paar jaar onmogelijk maken. De woning moet gekocht worden om deze zelf te gaan bewonen. Een derde reden die nieuwbouwwoningen uit financieel oogpunt aantrekkelijker maakt, is het feit dat de kosten vrij op naam (VON) lager liggen dan de kosten koper (KK). Zo wordt direct geld bespaard.

Financieel adviseurs merken groeiende populariteit nieuwbouw

Ook financieel adviseurs zien dat duurzame nieuwbouwwoningen in trek zijn. Zij merken op dat de keuze voor een duurzame woning met energielabel A een lagere hypotheekrente op kan leveren voor huishoudens. Daarbij ontvangt men in de eerste fase rente over het bouwdepot. Iets wat de te betalen rente over de lening gedeeltelijk compenseert. Vanzelfsprekend neemt de te ontvangen rente af gedurende de bouw van de nieuwbouwwoning, daar er per fase een deel van het bouwdepot wordt overgemaakt naar de uitvoerder. 

Bouwen in sneltreinvaart, met bewonersbelang als vertrekpunt

Lees het gehele artikel

De 333 woningen in dit omvangrijke project gaan er ook technisch en esthetisch op vooruit. Om de bewoners zo min mogelijk tot last te zijn, voert Nijhuis Bouw B.V. de hiervoor benodigde werkzaamheden in hoog tempo uit. 

De Donken is een wooncomplex van woningcorporatie Mooiland en bestaat uit de Viltmakersdonk, Tingietersdonk en Klingmakersdonk. Voor de verduurzaming en verbetering van deze drie woongebouwen maakte Mooiland in 2019 de eerste plannen. Nijhuis werd hier vanaf het begin bij betrokken. “Als ketenpartner voeren wij elk jaar een aantal projecten met Mooiland uit”, zegt projectleider Richard Ligtenberg van Nijhuis. “Voor dit jaar staan er ruim vierhonderd woningen op de planning.”

‘Uit de enquête kwamen tocht en kou als grootste verbeterpunten naar voren’

Lagere energielasten, hoger comfort

Voor De Donken in Apeldoorn is Nijhuis verantwoordelijk voor het ontwerp en de uitvoering. Ook neemt Nijhuis de complete bewonersbegeleiding uit handen. “Verduurzaming is van meet af aan een belangrijke randvoorwaarde”, zegt Ligtenberg. “De woningen worden energiezuiniger en gaan van energielabel D naar A. Het belang van de bewoners staat hierbij voorop. Hun energielasten moeten omlaag en hun wooncomfort omhoog. Uit de enquête die we in het voortraject onder de bewoners hielden, kwamen tocht en kou als grootste verbeterpunten naar voren.” Esthetisch gezien krijgen de gevels, daken en trappenhuizen een nieuwe, eigentijdse uitstraling. GAAV Architecten werkte het volledige ontwerp van De Donken uit in een integraal 3D-model.

Met betere isolatie worden de woningen duurzamer en comfortabeler.

35 kilometer gevelbekleding

De uitvoering startte net na de bouwvak van 2020 en wordt uitgevoerd in twee bouwstromen. Ligtenberg: “We begonnen met de buitenstroom. Deze bestaat voornamelijk uit het aanbrengen van de dak-, spouwmuur- en vloerisolatie, het monteren van PV-panelen en het plaatsen van brandveilige voordeuren. Verder gaat er zo’n 35 kilometer aan nieuwe gevelbekleding op de gebouwen.” Elf weken na de start van de buitenstroom ging de tweede bouwstroom van start. “Dit zijn de binnenwerkzaamheden”, zegt Ligtenberg. “In de gebouwen vernieuwen we het ketelhuis, we isoleren de transportleidingen en we vervangen de waterleiding. In de woningen installeren we ventilatiewarmtepompen. Uitzondering hierop zijn de bovenste verdiepingen, waar we zonneboilers plaatsen. Verder verrichten we schilderwerk en op verzoek vervangen we de keukens, badkamers en toiletten.”

‘We nemen de bewoners zo veel mogelijk mee in het bouwproces’

Overlast beperken

Bij de uitvoering van de werkzaamheden wordt zo veel mogelijk rekening gehouden met de bewoners. Met slimme oplossingen, zoals kant-en-klare tegelpanelen voor de keukens en sanitaire ruimten, werkt Nijhuis snel en efficiënt. Bovendien wordt geluidsoverlast uit hak- en breekwerk voorkomen. Tegelijkertijd zet de aannemer stevig in op goede bewonersbegeleiding en -communicatie. “We nemen de bewoners zo veel mogelijk mee in het bouwproces”, zegt Ligtenberg. “Dat moet ook, om de trein aan werkzaamheden continu te laten rijden. We bouwen in sneltreinvaart, om de bewoners zo kort mogelijk tot last te zijn. De uitdaging hierbij is dat de werkzaamheden sterk van elkaar afhankelijk zijn.” Om het aantal transportbewegingen in de buurt te beperken, richtte Nijhuis nabij De Donken een centrale bouwplaats in. Hier worden alle materialen gebracht en klaargemaakt voor verwerking op de bouwplaats. Eén keer per dag rijdt een vrachtwagen met de benodigde materialen en producten richting de woningen. 

Goede samenwerking

Met tien woningen per week en twaalf dagen doorlooptijd in de woning zit het bouwtempo er goed in. De buitenstroom is voor de helft gereed en er zijn ongeveer zestig woningen opgeleverd. Ligtenberg: “De samenwerking met Mooiland loopt, zoals we gewend zijn, uitstekend. Met de andere partijen raken we steeds beter op elkaar ingespeeld. Dit werpt zijn vruchten af, zowel qua voortgang als bewonerstevredenheid.”

‘3D-model is op verschillende vlakken van toegevoegde waarde’
Sinds oktober 2019 is GAAV architectural engineers betrokken bij de renovatie van De Donken in Apeldoorn. Het bouwkundige bureau, vaste partner van Nijhuis Bouw, modelleert het gehele project in Revit 3D en verzorgt de esthetische begeleiding. GAAV had tevens een adviserende rol op het gebied van flora en fauna. “Het 3D informatiemodel is op verschillende vlakken van toegevoegde waarde”, zegt bureaumanager Chris van der Maten van GAAV. “De aannemer gebruikte het model onder meer voor de vergunningaanvraag en ondersteuning van de werkvoorbereiding. Onze werkzaamheden droegen tevens bij aan het creëren van draagvlak bij de bewoners.” GAAV deed al in een vroeg stadium kleur- en materiaalvoorstellen voor de nieuwe situatie, die de bewoners konden bekijken in een proefwoning. Aan de hand van een interactieve site konden zij eveneens kleurkeuzes maken. Van der Maten: “Waar ik vooral trots op ben, is dat we op dit project op meerdere niveaus ons steentje bijdragen aan fijne, toekomstbestendige woningen met respect voor de omgeving.”

Snelle montage, minimale overlast
Tot het groot onderhoud van De Donken in Apeldoorn behoort ook het vernieuwen van de sanitaire ruimten. De wanden en vloeren hiervan worden bekleed met Keratop Tec-Board panelen. De lichtgewicht grootformaat tegels met scheur-verbuigende capaciteit worden gemonteerd door Asschert tegelwerk & totaalafbouw. “We brengen de Keratop Tec-Board elementen aan in de badkamers en toiletruimten”, zegt projectleider Wouter Spit van Asschert. “In een aantal woningen nemen we ook de keukens mee.” De panelen worden op de bouwplaats op maat gemaakt en in kant-en-klare pakketten bij de woningen afgeleverd. Dat biedt voordelen voor zowel de bewoners als de montageploeg. Spit: “De panelen zijn eenvoudig en droog te monteren. En omdat ze buiten de woningen op maat gemaakt zijn, hoeven we in de woningen niet te zagen of snijden. Dat scheelt veel stof en herrie. Bovendien zijn we de bewoners minder lang tot last. We hebben per woning ongeveer 2,5 dag nodig. Bij traditioneel tegelzetwerk is dit al gauw vier tot vijf dagen!” Het bouwtempo op De Donken ligt hoog. Om dit tempo met alle partijen te kunnen volgen, was er in het voortraject veel aandacht voor de planning en onderlinge afstemming. “Dat heeft zijn vruchten afgeworpen”, besluit Spit. “Met elkaar leveren we tien woningen per week op.”

‘Groene rotspartij’ met verbindende kwaliteiten

IMG_042
Lees het gehele artikel

Daarbij past toonaangevende architectuur, en Valley van MVRDV is dat met zekerheid: een 100 meter hoge ‘rotspartij’ met 7 kantoorverdiepingen, 200 woningen en ‘uitgekapte’ terrassen. Een vormentaal die voortkomt uit ‘kritische data-analyse en de hoogste ambities. Wonen, werken, bezoeken en verbinden ineen’, aldus projectarchitect Gijs Rikken.

Valley wordt gerealiseerd tussen het complex van voetbalclub AFC en de Beethovenstraat. (Beeld: Ossip van Duivenbode)

Wonen aan de Zuidas is een prioriteit van de gemeente Amsterdam. De stad wil dat de Zuidas een gemengde stadswijk wordt, en een bestemming. Het ondergronds brengen van de A10 ter hoogte van het kerngebied moet daarbij helpen, naast de komst van onder meer hotels en woontorens. Valley, een in 2021 op te leveren kantoor- en appartementengebouw van ontwikkelaar Edge Technologies, grenst aan de verplaatste velden van voetbalclub AFC en is aangelegd bovenop een 3-laagse parkeergarage. “Multifunctioneel ruimtegebruik is key aan de Zuidas”, zegt Rikken. “Zeker omdat het niet eenvoudig is om te mengen in een gebied met hoge grondprijzen. Niet alleen is het zaak om slim te ontwerpen, maar ook om slim te ontwikkelen. Zonder de hoge ambities van zowel de ontwikkelaar als de gemeente hadden we Valley niet kunnen realiseren.”

‘Multifunctioneel ruimtegebruik is key aan de Zuidas’

Biodiversiteit

Het gebouwconcept van Valley biedt het tegendeel van een anoniem gebouw met gesloten plinten. “Precies dat proberen wij te bereiken, met voordeuren, trappen en lobby’s aan de straat en kantoren in de onderbouw rond een toegankelijk dakpark.” Het grootste deel van het gebouw is constructief in torenvorm gegoten. Met torens op een 7 verdiepingen hoge plint en met getrapte gevels – door Rikken ‘uitkappingen’ genoemd – oogt Valley als een rotspartij. Een vergroende rotspartij, want ieder woonterras is voorzien van een geïrrigeerde daktuin ontworpen door Piet Oudolf (i.s.m. Deltavormgroep). “Hierdoor ontstaat biodiversiteit in de vorm van een verticaal park, een jong bos met heesters, blauwe regen en klimplanten. De terrassen bevinden zich aan de binnenzijde van het complex, waar de gevels zijn afgewerkt met zandkleurig natuursteen. De verticale gevels aan de straatzijden worden afgewerkt met spiegelend tripleglas. Beide materialisaties zorgen voor een spectaculair effect. Een contrast dat de omslag aan de Zuidas illustreert. Valley is een belofte voor verandering.”

‘Valley is een belofte voor verandering’

Parametrisch ontworpen

MVRDV staat bekend om de organische samenhang tussen concept en gebruik, zoals bijvoorbeeld vertaald in de Glazen Boerderij in Schijndel en het Depot Boijmans Van Beuningen. Ook Valley kent deze conceptuele benadering: een eyecatcher, multifunctioneel tot op stedenbouwkundig niveau. “Het is goed te vermelden dat de uitvoerbaarheid voor de bouwpartners is geoptimaliseerd in de ontwerpfase. We hebben het gevelontwerp parametrisch uitgevoerd, waardoor mogelijk werd een maximaal aantal elementen repetitief te produceren – uiteraard geen sinecure met dit gebouwconcept. Valley ambieert porositeit op stedelijk niveau en is tevens open op gebruiksniveau. Bovenin komt een skybar die openbaar toegankelijk is. Daarnaast trekken we het groen van het sportpark over het gebouw heen en door naar de binnenzijde, waar een publieke lobby komt voorzien van daklichten: de ‘Grotto’. Valley wordt zo niet alleen een woon- en kantoorgebouw, maar bruikbaar voor iedereen.”  

Bewoners tellen af naar NOM-verduurzaming Stadhouderslaan Ridderkerk

Foto startmoment Stadhouderslaan
Lees het gehele artikel

Dat deden ze op de toepasselijke datum 4-3-‘21 door af te tellen vanaf 4. 

TBI-onderneming ERA Contour start deze week met de werkzaamheden aan de twee middelste blokken aan de Stadhouderslaan. Het gaat in totaal om 48 appartementen. Deze worden in bewoonde staat verduurzaamd. Na de aanpassingen zijn de woningen Nul op de Meter. Ook de uitstraling van de appartementen krijgt een upgrade.

Nul op de meter vereist grote aanpassingen

Om de woningen Nul op de Meter te maken, zijn grote aanpassingen nodig. De woningen krijgen een geprefabriceerde en geïsoleerde voorzetgevel voorzien van steenstrips en geïntegreerde kunststof kozijnen. Verder worden ze voorzien van triple glas en er komt een nieuw dak over het oude. Ook worden er zonnepanelen geplaatst, verdwijnt de gasaansluiting en komen er duurzame installaties voor verwarmen, ventileren en voor warm water.

Innovatief, circulair en sociaal

Het project heeft een innovatieve primeur: de buitenunits van de NOM-installaties worden met kast en al geprefabriceerd. Hierdoor zijn ze op het project direct als passende legoblokjes te stapelen, op zo’n manier dat ze precies aansluiten op de betreffende appartementen. De noodkozijnen die worden toegepast, zijn circulair; deze zijn gemaakt van kozijnen die uit de bestaande woningen komen. Ze dienen als tijdelijke gevelinvulling tot het nieuwe geïsoleerde gevelelement wordt geplaatst. Bewoners behouden zo hun daglicht. Bij de plannen voor de verduurzaming heeft ERA Contour verder specifiek aandacht besteed aan de omgeving van het project. Zo komt een groot deel van de geselecteerde onderaannemers uit Ridderkerk zelf. Maar ook aan de bewoners van de Stadhouderslaan is gedacht; door bestaande woningen en garageboxen op het project te gebruiken als opslag, werk- en schaftruimten, is er in de straat geen bouwkeet nodig.

Een woning die klaar is voor de toekomst

Directeur-bestuurder van Wooncompas Alfred van den Bosch sprak de bewoners, die vooraf een eigen toastpakket ontvangen hadden, vanaf de straatkant toe: “We starten vandaag de verduurzaming van jullie woningen. Dat zal de komende tijd misschien ook enig ongemak opleveren maar uiteindelijk krijgen jullie er een mooier en duurzamer thuis voor terug. Een woning die klaar is voor de toekomst. Dat is echt iets om naar uit te kijken en daarom vieren we vandaag alvast feest met elkaar!”

Ridderkerk een stukje mooier en duurzamer

Ook Michel Ouwens, adjunct-directeur Bestaande bouw bij ERA Contour, sprak zijn trots uit voor dit project: “We zijn ontzettend blij dat we Ridderkerk op deze manier een stukje mooier én duurzamer mogen maken. Een mooie bijdrage aan de verduurzaming van de woningvoorraad, en een vernieuwde, comfortabele woning voor 48 bewoners. Daar doen we het voor!”. 

Werkzaamheden voor de zomervakantie afgerond

ERA Contour start direct met de werkzaamheden. Naar verwachting worden de verduurzaamde appartementen nog voor de bouwvak opgeleverd.