Tagarchief: Koepelgevangenis

Een veilige vernieuwde Koepel

De-Koepel-Haarlem—veilogheidsnetten—Carl-Stahl-Benelux-(01)
Lees het gehele artikel

In de balustrades en trappenhuizen van de Koepel zijn op maat gemaakte RVS kabelnetten van Carl Stahl Benelux toegepast. In totaal zit er 500 m2 kabelnet verwerkt in de onlangs verbouwde Koepel.

De oude koepelgevangenis in Haarlem is compleet vernieuwd. De voormalige gevangenis is onlangs omgetoverd tot een plek waar kantoorruimtes, horeca en een bioscoop samen komen. Ondanks de nieuwe bestemming van de Koepel, is de authenticiteit van het gebouw zichtbaar intact gebleven. Om het karakter te behouden en tegelijkertijd een veilige omgeving te creëren, is er bij de verbouwing gekozen om de balustrades en trappenhuizen te voorzien van de transparante, duurzame en sterke kabelnetten van Carl Stahl. Als specialist op het gebied van veiligheidsnetten heeft Carl Stahl, in opdracht van Kersten, ook bij dit project alles vanaf de engineering tot aan de montage verzorgd. “Wij denken graag mee met de wensen van de klant. Wij kunnen alles doorrekenen, produceren en ons eigen montageteam monteert uiteindelijk de kabelnetten op locatie voor de beste kwaliteit”, vertelt Jennifer Swagers, marketing manager bij Carl Stahl.

“Het doel van Carl Stahl is om een veilige leefomgeving te creëren, door veiligheidsnetten veelal toe te passen in trap- en schalmgaten, balustrades, als vangnet of hekwerk.” De RVS kabelnetten bestaan uit losse RVS kabels die middels klemmen met elkaar verbonden zijn. De kabelnetten worden tussen een randkabel of buizenframe opgespannen. “Bij dit project hebben we kabelnetten met een maaswijdte van 40 x 69 x 1,5 mm gebruikt, dit is een gebruikelijke maat voor balustrades die voldoet aan de overklauterbaarheidseis.” Ideaal dus voor publieksgebouwen zoals de Koepel.

Op het terrein van de Koepel staat ook de voormalige vrouwengevangenis, de Vest. Hierin worden binnenkort studentenwoningen gerealiseerd. Ook voor dit project zal Carl Stahl de veiligheidsnetten verzorgen. Deze zullen in de bestaande en nieuwe balustrades worden gemonteerd.  

Haarlemse Koepelgevangenis opent zich voor de stad

De-werkzaamheden-voor-de-inbouw-in-de-koepelhal
Lees het gehele artikel

De restauratie en herbestemming van de voormalige koepelgevangenis in Haarlem nadert haar voltooiing. In februari zijn in de bioscoop in de nieuw gemaakte kelderverdieping de eerste films vertoond. In de loop van het jaar nemen ook andere huurders hun intrek in het monumentale complex.

De door justitiearchitect Willem C. Metzelaar ontworpen karakteristieke gevangenis, één van de drie koepelgevangenissen in Nederland, is gebouwd volgens het Panopticon-principe. Een rond gebouw met langs de buitenmuur vier gestapelde ringen met in totaal 240 cellen, waarbij de bewaarders vanuit het grote middengebied vrij zicht hadden op alle cellen. De Haarlemse stichting Panopticon heeft het koepelgebouw in eigendom verworven en onder het motto ‘Open de Koepel’ krijgt de gevangenis een nieuwe publieke bestemming met onder meer een universiteit, een bioscoop, een innovatiecentrum voor het midden- en kleinbedrijf en een gamemuseum en expositieruimte.

In de koepelhal is een vrijstaande stalen constructie als inbouw geplaatst.

‘Luisteren naar het gebouw’

Architect André van Stigt is verantwoordelijk voor het ontwerp van de restauratie en vernieuwing van het rijksmonument uit 1901. De essentie van herbestemming van monumenten is volgens Van Stigt ‘luisteren naar het gebouw’. “Je moet de kwaliteiten benutten door daar een passend gebruik bij te zoeken en de beperkingen oplossen. Slechts zo kun je het betaalbaar, binnen de tijd en passend voor de gebruikers een nieuwe bestemming geven.”

Eén van de grootste beperkingen vormde de akoestiek in de enorme ruimte onder het koepeldak. Aan de binnenzijde van het dak is een isolatielaag van acht centimeter aangebracht die weer is afgedekt met een geluidsisolatie en doek van acht centimeter dik. Van Stigt: “Met als resultaat dat de nagalm is teruggebracht van zeven seconden naar 1,4 seconde en de hal een werkomgeving is geworden.” Er mochten geen extra ramen in het dak worden aangebracht. Om toch voldoende licht te krijgen, zijn grote LED-panelen als contramal van de bestaande dakramen geplaatst.

Vrijwel energieneutraal

De cellen zijn voorzien van geluidsisolerende wanden. Om ook meer lichtinval te krijgen in deze toekomstige studie- en werkruimten is met toestemming van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed een nieuw verticaal raam met een diepe negge aangebracht onder het bestaande celraam met tralies. Die tralies zitten nog steeds aan de buitenzijde, er is alleen isolatieglas aangebracht. De oude standleidingschachten worden gebruikt voor luchtverversing. Door deze oplossing is het hele gebouw vrijwel energieneutraal!

De cellen worden ontsloten via de originele galerijen, spiltrappen en twee nieuwe trappenhuizen. Op een paar meter daarvan is een vrijstaande cirkelvormige stalen constructie van drie lagen geplaatst. Deze constructie is voorzien van grote glazen puien ter afscherming van verschillende werk- en vergaderruimten. De verdiepingen zijn met loopbruggen verbonden met de galerijen. “Qua architectuur gaat het om een terughoudende en functionele inbouw”, stelt Van Stigt, waardoor je overal de monumentale ruimte onder het koepeldak blijft ervaren.

De bioscoop is in de nieuw gegraven kelder gerealiseerd.

‘Open de Koepel’

De functies die geen daglicht behoeven, zoals de zes college- annex bioscoopzalen en installatieruimten, worden ondergebracht in een nieuwe kelder. Om die kelder te maken, zijn eerst damwanden langs de binnenmuur geslagen en zijn de funderingspalen en nieuwe vloer aangebracht. Deze vloer heeft in het midden een ronde opening met een diameter van zestien meter. Vanuit die opening is de kelderruimte van vijf meter diep uitgegraven. In de zes zalen met in totaal zeshonderd stoelen kunnen ’s ochtends colleges worden gegeven, de rest van de dag vertoont de Filmkoepel hier films. Van Stigt: “Door deze aanpak hebben we dit project ook veel sneller en binnen het budget kunnen bouwen en zo het uitgangspunt ‘Open de Koepel’ voor Haarlem kunnen waarmaken.”   

Bouwinfo
  • Opdrachtgever C.V. de Koepel i.o.v. stichting Panopticon
  • Uitvoering HBB Groep, Heemstede
  • Architect en bouwdirectie Architectenbureau J. van Stigt BV, Amsterdam
  • Installaties Unica Building Projects
  • Constructeur Van Rossum Raadgevende Ingenieurs
  • Bouwperiode zomer 2020 – december 2021

Nieuwe installaties voor rijksmonument De Koepel: Licht- en krachtinstallaties worden snel en plug-and-play geïnstalleerd

De-Koepel
Lees het gehele artikel

Onder het motto ‘Open De Koepel’ krijgt de voormalige koepelgevangenis in Haarlem een nieuwe publieke bestemming, met academisch onderwijs als hart. Tijdens de transformatie blijft de unieke monumentale uitstraling van het gebouw behouden, terwijl de toon en het gebruik een complete metamorfose ondergaan. Het enorme volume van De Koepel vraagt om een afgewogen klimaatconcept, evenals om slimme licht- en krachtinstallaties.

De Koepel is tussen 1899 en 1901 gebouwd volgens het Panopticon-principe. De voormalige gevangenis heeft een ronde vorm met langs de buitenmuur vier gestapelde ringen met in totaal 240 cellen, waarop de bewaarders vanuit het middengebied vrij zicht hadden. De Haarlemse stichting Panopticon heeft het koepelgebouw sinds 2016 in eigendom en is initiatiefnemer van de herontwikkeling. Naast een universiteit zal het rijksmonumentale gebouw onderdak bieden aan een bioscoop, innovatiecentrum, gamemuseum, expositieruimte, bedrijvigheid en horeca. Voor het ontwerp en de realisatie van de gebouwgebonden installaties heeft de stichting een overeenkomst gesloten met Unica Building Projects.

Wieland GST18i3® zwart.

Eenvoudige montage, snelle doorlooptijd

Unica is onder andere verantwoordelijk voor de klimaatbeheersing, sanitaire installaties, meet- en regeltechniek, stroomvoorzieningen, databeveiliging en brandveiligheidsinstallaties in De Koepel. Voor de stroomvoorziening nam de totaalinstallateur al in de tenderfase contact op met Isolectra. “Om de montage te vereenvoudigen, rekening houdend met de korte doorlooptijd, heb ik in het bouwproces met projectmanager Albert Rietveld, lead engineer Dick Wijnants en hoofd uitvoerder Martin Kriek van Unica geïnventariseerd of en hoe het project stekerbaar uitgevoerd kon worden”, vertelt Frans van Loon, Key Accountmanager bij Isolectra. “Hoe konden de licht- en krachtinstallaties het best worden opgebouwd? Voor de stroomverdeling is bovenin De Koepel Wieland vlakband met een nominale geleiderdoosnede van 5×10 mm²/50A aangebracht. In totaal gaat het om vier stukken driefase vlakband, vanaf waar de stroomverdeling naar de voormalige cellen is opgebouwd. Voor montage bovenop de vlakband hebben wij in samenwerking met Unica twintig aftakkasten met 3x16A installatieautomaten ontworpen. Vanaf hier wordt de installatie volledig stekerbaar opgebouwd.”

Voor de stroomverdeling is bovenin De Koepel Wieland vlakband aangebracht.

Stekerbare installaties op maat

Vanaf bovenin De Koepel wordt steeds een Wie­land-snoer naar beneden door de schacht geleid, vertelt Van Loon. “Dit snoer passeert op vier lagen een cel, die na de oplevering dienst zal doen als kantoortje. Ook voor de 240 cellen hebben wij samen met Unica een projectspecifieke aftakkast ontworpen. Omdat deze aftakkasten ingepast moesten worden in een bouwkundige koof, waren we gebonden aan strikte maatvoeringen. Geen probleem echter voor Wieland, die exact op klantmaat kan leveren. Gekozen is voor aftakkastjes in plaatstaal en met een nette afwerkrand, waardoor een hoogwaardige look & feel wordt geborgd. Elke aftakkast beschikt over één installatie-automaat, één stekerbare Wieland-aansluiting voor de verlichting en één stekerbare Wieland-aansluiting voor de wandcontactdozen.”