Tagarchief: Het Dok

Het Dok: Afgewogen bouwmethode voor robuust wooncomplex

CIE_ttVasumweg_viewEntrance_copyrightWAX-1
Lees het gehele artikel

De NDSM-werf in Amsterdam-Noord is de afgelopen jaren verrijkt met een keur aan grote appartementengebouwen. Het voormalige haventerrein ontpopt zich daardoor steeds meer als hotspot voor grootstedelijk wonen. De meest recente ontwikkeling is Het Dok, geïnitieerd door COD naar een ontwerp van de Architekten Cie. Van Wijnen is hoofdaannemer in opdracht van Bouwinvest. Het grote constructievolume vraagt logistieke hoogstandjes. Zo wordt de cascobouw van de torens inclusief geveldichting per verdieping uitgevoerd.

Tekst | Jan-Kees Verschuure    Beeld | Van Wijnen

Het Dok bestaat uit een robuuste, oost-west gesitueerde plint van 150 meter lang aan de TT Vasumweg, met daarop drie stoere torens tot 23 verdiepingen (74 meter hoog). Het complex met sociale huur en middenhuur bevat in totaal 449 woningen tussen de 45 en 106 m². Een groot aantal woningen bevindt zich op de hoeken van de drie torens en heeft daardoor uitzicht naar twee zijden. Op de daken van de laagbouw zijn gemeenschappelijke daktuinen gepland, bovenin de torens zijn penthouses gesitueerd. Ondergronds komt een parkeergarage voor een honderdtal auto’s en fiets-roltrappen bieden toegang tot een ruim gedimensioneerde, inpandige fietsenstalling op een insteekverdieping. Hierdoor is de begane grond geheel vrijgehouden voor publieke functies.

Tafelconstructie

Het complex wordt aangesloten op het Amsterdamse warmtenet. In combinatie met balansventilatie (CERA-units) in de woningen moet dit resulteren in een lage EPC. De plint waarop de drie torens verrijzen, is opgebouwd uit een mix van nat en droog beton – breedplaatvloeren en prefab elementen, af te werken met enkelschalige betonnen bekleding. De plint is naar verwachting in oktober dit jaar op hoogte, telt vier lagen en vormt een tafelconstructie waarop drie deels uitkragende torens rusten. Deze worden na voltooiing van de onderbouwconstructie volledig in prefab uitgevoerd, met binnen-/kernwanden en Bestcon 60-vloeren. Hibex maakt circa 900 stuks sandwichelementen voor de torens, deels afgewerkt met steenstrips en deels met banden in sierbeton. Deze dragende gevelelementen (tot 14 ton in gewicht) worden volledig beglaasd gemonteerd, met behulp van hoogbouwkranen.

De plint in ruwbouw.

Zware elementen

In het lagere deel van het complex lopen verdiepingsvloeren door in de balkons en in het bovenste segment van de torens heeft de architect een verspringing in de gevellijn voorzien. Deze torensegmenten worden afgewerkt met omvangrijke betonrasters. De combinatie van uitkragingen met zware gevelelementen zorgde voor sleutelwerk in de constructieve engineeringsfase, waarin Van Wijnen is betrokken. Werkvoorbereider Stefan Duerink: “Het bleek niet mogelijk om de volledige constructie in prefab uit te voeren. De torenverdiepingen worden wel volledig in prefab opgetrokken in verband met de bouwsnelheid, waardoor de gevelsluiting van de torens per verdieping wordt uitgevoerd.” De met de architect gefinetunede gevelelementen zijn uiteindelijk zelfs iets zwaarder geworden. “Dat wordt opgelost met de extra afdracht van krachten naar beneden toe.”   

Afstemming per verdieping

De gekozen combinatie van bouwmethoden heeft ook op logistiek gebied voeten in de aarde, vertelt Van Wijnens hoofduitvoerder Rob Kaaijk. “Binnenwandelementen en grote luchtkanalen moeten bijvoorbeeld al op de verdieping staan voordat de volgende verdiepingsvloer erop gaat en de vloeren dienen inpandig te worden afgestort.” Niettemin zijn de bouwers straks in staat een torenverdieping per vijf dagen te realiseren, weliswaar niet opgevolgd door reguliere ’treintjes’ van gevelbouwer, installateur en afbouwer. “Alles in de uitvoering van de torenconstructie moet per verdieping worden afgestemd.” Van Wijnen heeft met een aantal betrokken partijen al op deze manier samengewerkt aan De Hoge Regentesse in Den Haag, “maar het blijft logistiek maatwerk”, aldus Kaaijk.

Weinig repetitie

Met meer dan vijftig woningtypes en een grote diversiteit aan elementen, kent Het Dok weinig repetitie in de uitvoering. “Daarbij is het een zeer diep gebouw”, zegt Kaaijk. “Er is weinig bouwterrein; wij voeren zoveel mogelijk handelingen uit in de fabriek en hebben in de buurt een verhard terrein beschikbaar voor de opslag van de gevelelementen.” Duerink: “Een voordeel is dat we het dak van de plint kunnen gaan gebruiken voor de hoogbouwkranen. Ook worden de sandwichelementen voor de torengevels waar mogelijk gekoppeld voorafgaand aan de montage.” Het Bestcon 60-systeem, bestaand uit massieve voorgespannen prefab vloeren met fabrieksmatig aangestorte balkons, stelt de bouwers in staat om zonder onderbreking door te stapelen, op basis van een beproefde, droge bouwmethode. “Het Dok is een volledig gebimd maatwerkproject met zoveel mogelijk afstemming, zodat het bouwtempo leidend kan zijn in de uitvoeringsplanning.”

Het Dok: complete gevel in architectonisch prefab beton

IMG_3457
Lees het gehele artikel

In Amsterdam-Noord wordt druk gebouwd aan Het Dok, dat de nieuwbouw van drie woontorens bovenop een 150 meter lange, transparante plint omvat. De torens worden volledig in prefab uitgevoerd. In opdracht van aannemer Van Wijnen Weesp produceert en levert Hibex B.V. de complete gevel in architectonisch prefab beton. In totaal gaat het om circa 900 dragende en niet-dragende sandwich-gevelelementen, die zijn afgewerkt met een combinatie van metselwerk en banden in sierbeton. Bovendien levert Hibex B.V. circa 500 enkelschalige bekledingselementen, ten behoeve van bijvoorbeeld de dakranden, kronen en shifts, waar de torens verspringen ten opzichte van de onderliggende plint.

Tekst | Lieke van Zuilekom    Beeld | Hibex B.V.

“We zijn al in een vroeg stadium bij het project betrokken om samen met de Architecten Cie, constructeur Van Rossum en aannemer Van Wijnen het ontwerp voor de nieuwbouw zodanig te optimaliseren, dat het complete project in een prefab sandwichsysteem gebouwd kon worden”, vertelt Michael Hermes, algemeen directeur en mede-eigenaar van Hibex B.V.. “Hierbij was ook producent van de prefab binnenwanden en vloeren Bestcon betrokken. Samen hebben we de esthetische uitgangspunten vertaald naar een constructief maakbaar ontwerp, waarbij enkele raampartijen zijn verschoven en/of versmald en diverse detailleringen zijn verfijnd. Daarbij hebben we nadrukkelijk rekening gehouden met de maximale capaciteit van de torenkranen.”

Met het architectonische ontwerp als onderlegger heeft Hibex BV de gevelelementen tot op detailniveau uitgewerkt en diverse clashcontroles uitgevoerd. “Vervolgens hebben we 2D-tekeningen uit het model gegenereerd, voor de (handwerk) productie van de mallen”, aldus Hermes. “En ook alle wapening wordt handmatig gemaakt.” Na de voorbereiding, waarin de mallen, wapening en instortvoorzieningen worden voorbereid, wordt in elke mal een compleet element geproduceerd, vertelt hij. “De sandwichelementen bijvoorbeeld worden opgebouwd uit steenstrips, het beton van het buitenblad, het isolatiemateriaal en het beton van het binnenblad. Een cyclus die zich dagelijks herhaalt, totdat we eind dit jaar alle 900 elementen geproduceerd hebben. Voor de elementen zijn in totaal zestien houten mallen gemaakt, in afmetingen tot 8×3 meter. De prefab elementen worden per twee stuks op een slede naar Amsterdam vervoerd. Daar worden alle materialen verzameld op een hublocatie, vanaf waar ze just-in-time naar de bouwplaats worden vervoerd.”

Hermes ziet een toenemende belangstelling voor droog en prefab bouwen, onder andere door het gebrek aan handjes op de bouw en de steeds kleinere, binnenstedelijke bouwlocaties. “Het bouwsysteem dat we in Het Dok toepassen, hebben we vorig jaar ook succesvol ingezet bij de Hoge Regentesse in Den Haag, waar we tevens in samenwerking met Van Wijnen en Bestcon hebben gewerkt”, vertelt hij. “Inmiddels zijn we in gesprek over diverse vervolgprojecten.”