RECO

Rijksmuseum in de steigers.

01:56
18-04-2019

Paleis Het Loo | Paleistuinen bekijken tijdens grootscheepse verbouwing

De komende jaren ondergaat Paleis Het Loo een ingrijpende vernieuwing en verbouwing. Tijdens deze werkzaamheden is het hoofdgebouw gesloten. De stallen en paleistuinen zijn in de zomermaanden geopend. Dankzij de tijdelijke lift, trappen en galerijen van RECO kunnen bezoekers de tuinen en werkzaamheden van bovenaf bekijken.

Paleis Het Loo was nodig aan onderhoud toe. In het hoofdgebouw worden onder meer de installaties vervangen en asbest gesaneerd. Tegelijkertijd vindt er een ondergrondse uitbreiding plaats. Ter plaatse van het binnenplein is een kelder ontgraven voor de realisatie van een grote foyer. Een glas- en waterpartij op het binnenplein, waar zich voorheen vier grasparterres bevonden, biedt direct zicht op deze ondergrondse ruimte. 

Paleisdak bereikbaar houden
“Door de werkzaamheden is het dak van het paleis niet meer van binnenuit bereikbaar”, zegt projectleider Iwan Knoeff van RECO. “Het dak moet tijdens de renovatie echter wel toegankelijk blijven; het zicht vanaf het dak op de paleistuinen is een grote publiekstrekker van Paleis Het Loo. Koninklijke Woudenberg, de aannemer, vroeg ons mee te denken over een oplossing om het dak bereikbaar te houden.” RECO heeft al de nodige ervaring in het realiseren van steigerconstructies en publieksvriendelijke installaties. Eerder voorzag RECO het Rijksmuseum van een vindingrijke steigerconstructie tijdens de renovatie. Vorig jaar realiseerde RECO ook al een tijdelijke personenlift voor Queen Elizabeth om aan boord te komen van een nieuw vliegdekschip voor de Britse Royal Navy. 

RECO

Dankzij de tijdelijke lift, trappen en galerijen van RECO kunnen bezoekers de tuinen en werkzaamheden van bovenaf bekijken. (Beeld: Marnix Klooster)

Lift, trappen en galerijen
“De oplossing voor Paleis Het Loo lag in een tijdelijke, publieksvriendelijke lift aan de buitenzijde van het gebouw”, vervolgt Knoeff. “Op verzoek van Paleis Het Loo heeft deze lift glazen deuren. Vanuit deze lift kunnen minder valide bezoekers de paleistuin bekijken en het twintig meter hoge dak bereiken. Naast de lift installeerden we ook een trappenconstructie en drie galerijen. Vanaf die galerijen kunnen bezoekers de werkzaamheden in het gebouw volgen.”

Strakke planning
Om de publieksvoorzieningen te bouwen, moesten de materialen vanaf het binnenplein – over het gebouw heen – in de achtertuin gehesen worden. Dat transport vond plaats vlak voordat de kelder voor de ondergrondse uitbreiding werd ontgraven. RECO had alleen dat ene moment om de materialen aan te voeren en moest dit dus goed voorbereiden. Knoeff: “Voor het bouwen van de tijdelijke publieksvoorzieningen hadden we tien dagen. We moesten op tijd klaar zijn voor de feestelijke opening van het paleisdak. Een strakke planning, want normaal gesproken duurt het opbouwen van zo’n constructie twintig dagen. Dankzij de inzet van onze uitvoerder Roel van der Woude en alle bouwplaatsmedewerkers haalden we de planning. Tegelijkertijd moesten we voorzichtig te werk gaan, omdat we in de juist gerenoveerde kasteeltuin stonden.”

RECO

Bouwplaatsinstallatie zonder storingen
RECO verzorgde tevens de bouwplaatsinstallatie voor de aanleg van de ondergrondse ruimte en de asbestsanering. Zo bracht RECO de verdeelkasten en bekabeling aan. Hiervan is één verdeelkast aangesloten op de bestaande installatie in de oostvleugel en één op de westvleugel. Van daaruit maakte RECO 120 aansluitingen in het paleis. Speciaal voor dit project zijn de kabels in twee kleuren uitgevoerd: groene voor de ondergrondse werkzaamheden en blauwe voor de asbestsanering. Ook zijn er tussenmeters geplaatst. “Een complexe klus”, aldus Knoeff. “Zeker toen tijdens de uitvoering bleek dat een deel van de kabels door de ondergrondse uitbreiding zou lopen. We moesten toen ad hoc een alternatief bedenken.” De bouwplaatsinrichting functioneert vanaf het eerste moment prima. Tot tevredenheid van de aannemer is er nog geen enkele storing geweest.

Tekst: Patricia van der Beek
Beeld: RECO
Projectinfo

‘Project dat om veelzijdige kennis vraagt’
Een ingrijpende asbestsanering, een ondergrondse uitbreiding en restauratiewerkzaamheden, het maakt Paleis Het Loo een omvangrijk en complex project. “Een project dat om veelzijdige kennis vraagt”, stelt senior adviseur en vakgroepmanager Eddy van Caulil van multidisciplinair advies- en ingenieursbureau Lievense. Lievense, Valstar Simonis en DGMR zijn in de samenwerking Team Valstar verantwoordelijk voor het technisch ontwerp. “We zijn er vanaf het ontwerptraject in 2016 bij betrokken als partner van KAAN Architecten. Onze rol is met name gericht op constructieadvies, geotechnisch advies, bodemonderzoek en -advisering en het monitoren van de grondstromen.”

Bouwkuip
Eén van de uitdagingen van dit project is volgens Van Caulil de bouwkuip voor de ondergrondse uitbreiding vlakbij en onder het paleis. “Dat is een dusdanig omvangrijk werk dat we hebben geadviseerd om het apart uit te besteden. Daardoor boeken ze tijdwinst. Verder hebben we gekeken hoe, tijdens de realisatie van de uitbreiding, de vervormingen van het monument zo goed mogelijk te monitoren zijn.” Bij het ontwerpen van de bouwkuip, zowel in 2D als 3D, werd met de grootst mogelijke zorgvuldigheid rekening gehouden met de monumentale status van het gebouw en daarbij toelaatbare vervormingen, zegt Van Caulil. “Eén van de voorwaarden voor het ontwerpen van constructieve aanpassingen aan het bestaande monument was dat alles reversibel moet zijn. Verder hebben we te maken met het feit dat er in de jaren tachtig een grootscheepse renovatie heeft plaatsgevonden waarvan niet alles is vastgelegd. Dus loop je tegen onverwachte zaken op. Zoals in ieder bestaand gebouw. Dan is het zaak om als team samen met opdrachtgever en architect naar een zo efficiënt mogelijke oplossing te zoeken, binnen de mogelijkheden.”

Voor Lievense, besluit Van Caulil, is het een veelzijdig project. “We hebben het constructieve ontwerp gemaakt, evenals de constructieve contractstukken en vervolgens kregen we de vraag om ook de constructieve detailengineering op te pakken. We kunnen ons dus op diverse manieren laten zien.”

Stedenbouw partners

Paleis Het LooBinnenrotte