Platform over nieuwbouw, renovatie, restauratie en transformatie
Woningbouw- en utiliteitsbouw

Complexe universiteitsbibliotheek wordt blikvanger in Amsterdam

Het grootste gedeelte van het transport gebeurt over het water.

Tekst | Desiree Pennings

Beeld | BINX Smartility

28 oktober 2022 Leestijd 5 minuten

Deel dit artikel

De bouw van de nieuwe bibliotheek van de Universiteit van Amsterdam (UvA) is op zijn zachtst ingewikkeld te noemen. Niet alleen gaat het om een zeer oud gebouw dat zich in het centrum van Amsterdam bevindt, ook het nieuwe gedeelte kent een innovatieve constructie. Bovendien komt er een volledig nieuwe kelder onder het monumentale pand.

Voorheen was hier het Binnengastziekenhuis gevestigd. De gebouwen van de voormalige Tweede Chirurgische Kliniek en het Zusterhuis worden met elkaar verbonden door nieuwbouw: een atrium met een ingenieuze glazen overkapping. Leren, onderzoeken en werken staan centraal in de bibliotheek, waar een collectie van zeven kilometer te vinden zal zijn. Daarnaast is er nog een uitgebreide digitale collectie. Er komt ruimte om te lezen, studeren en werken, voor het volgen van colleges en voor het geven van lezingen.

Een gedeelte van de gevel wordt voorzien van een modern kunstwerk.

BINX Smartility neemt niet alleen de rol van hoofdaannemer op zich, maar doet ook de installatietechniek. Het project vraagt meer energie dan vooraf was voorzien, geeft Remco Balvert, innovatiemanager bij het bouwinstallatiebedrijf, toe. “We zijn heel veel verrassingen tegengekomen, vooral tijdens de engineeringsfase. Daarin hebben we veel tijd gestoken. We hebben bijvoorbeeld aparte hulpconstructies moeten maken, omdat er constructieve ingrepen nodig waren.”

Oude elementen behouden

“Om te beginnen werden de gebouwen volledig gestript”, gaat Balvert verder. “We hebben extra moeten strippen om de scheurvorming in kaart te brengen. Daarna wordt alles weer netjes afgewerkt. De stalen balken worden vernieuwd, er komen nieuwe installaties en het gebouw wordt extra geïsoleerd.” Om de historische panden te laten voldoen aan de eisen van deze tijd, worden ze all-electric met een WKO-installatie met bronnen. Regenwater wordt opgevangen voor het doorspoelen van de toiletten en op de daken worden sedum en PV-panelen aangebracht.

Het atrium verbindt de monumentale panden.

Zoveel mogelijk oude elementen blijven behouden. De plafonds in de gangen worden bijvoorbeeld zo smal mogelijk gehouden, zodat de toogvloeren zichtbaar blijven. Ook kleuren uit het verleden komen weer terug in het gebouw. Zo werd er een historisch kleurenonderzoek gedaan waarbij naar voren kwam dat er voorheen gebruik werd gemaakt van groentinten. Die kleur wordt nu gebruikt voor de kozijnen.

Nieuw atrium

Het buitengedeelte tussen de twee gebouwen in wordt een licht en hoog atrium, dat de oude gedeeltes met elkaar verbindt. De overkapping bestaat uit een boom die met zijn takken uitwaaiert boven het nieuwe gedeelte. Om dit gevaarte op zijn plaats te krijgen, werd het ontwerp eerst in BIM-modellen gezet en na de productie voorgemonteerd bij Buiting Machinebouw en Staalconstructie. “Het wordt geplaatst met een ruimtesteiger op 26 meter hoogte. Daar wordt de kap bovenop gebouwd. Wanneer hij is afgelast, kan de steiger er onderuit. In totaal weegt de kap zo’n 160 ton kg”, aldus Balvert.

Voor de bouw van met name het atrium is een enorm steigerwerk nodig.

Omgeving

Alsof het monumentale karakter van het project, de ingenieuze nieuwbouw en de onderkeldering nog niet genoeg zijn, komt er nog een uitdaging kijken bij het project: de locatie. De nieuwe bibliotheek komt in het centrum van Amsterdam, waar veel mensen wonen en gebouwen dicht op elkaar staan. Van het transport gebeurt 95% over het water. Er vindt intensief overleg plaats met de buurtbewoners en de werkzaamheden mogen pas om 8 uur ’s ochtends beginnen om geluidsoverlast te voorkomen. Balvert: “Het project is groot en complex, dat maakt het juist mooi en uniek. Het restaureren wordt gedaan met behoud van het monument. Het wordt echt ontzettend mooi.”  

Bouwinfo
  • Opdrachtgever Universiteit van Amsterdam
  • Architecten MVSA Architects en Architectenbureau J. van Stigt
  • Hoofdaannemer en installatietechniek BINX Smartility
  • Kelder en fundering Van Hattum en Blankevoort
  • Meet- en regeltechniek MenRtech
  • Bronzen gevel Nedcam Solutions
  • Staalconstructie Buiting Machinebouw en Staalconstructie
  • Bouwperiode zomer 2021 – begin 2024
  • BVO 14.970 m2
Nieuwsbrief

Meld u aan om nieuws & updates te ontvangen.

Contact

Randy van den Hoek

Projectmanager

Uw organisatie promoten via het Stedenbouw netwerk? Ik help u graag verder.

0%

    Stuur ons een bericht

    Wij gebruiken cookies. Daarmee analyseren we het gebruik van de website en verbeteren we het gebruiksgemak.

    Details