Berchmanianum gebouw
01:46
10-12-2018

Berchmanianum gebouw, Nijmegen

Mix van oud en nieuw

Een markant gebouw voor bijzondere gelegenheden

Wie in de toekomst afstudeert aan de Radboud Universiteit Nijmegen, mag zijn bul in ontvangst nemen in het Berchmanianum gebouw. Het voormalige patershuis is in de afgelopen periode getransformeerd tot academiegebouw en verbonden met de universiteit. De mix van oud en nieuw maken het gebouw uniek voor academische gelegenheden.

Berchmanianum gebouw

Bouwcombinatie Heerkens van Bavel – Berghege voerde de transitie van het Berchmanianum gebouw uit in opdracht van de Radboud Universiteit Nijmegen. Het gebouw fungeerde sinds 1929 als patershuis en verzorgingshuis van de Jezuïeten. Nu is het gebouw klaar voor haar nieuwe functie: een academiegebouw van de Radboud Universiteit en kantoor van het College van Bestuur. Binnen een jaar werd het Berchmanianum omgetoverd tot een karaktervol gebouw waarin oude en nieuwe elementen op een spannende manier zijn verbonden. 

Spannende oud-/nieuwcombinaties
Voordat Bouwcombinatie Heerkens van Bavel – Berghege met de werkelijke transitie aan de slag ging, werd het bestaande gebouw gestript. 90% van de constructie bleef hierbij staan voor hergebruik. Alleen de vleugel voor de nieuwe entree vereiste een nieuwe constructie. Hier wordt de bezoeker nu getrakteerd op het eerste staaltje van ‘spannende oud-/nieuwcombinaties’. “Het traditionele metselwerk gaat hier abrupt over in modern, voegloos metselwerk in een totaal andere kleur”, wijst Rob Fransen, projectleider van de bouwcombinatie. “Hierdoor springt de entree ook meteen in het oog.”

Berchmanianum gebouw

Specialistenwerk
De wens om authentieke elementen in stand te houden, stelde de bouwcombinatie voor bijzondere uitdagingen. Zo moest de traditionele lambrisering met geglazuurde stenen worden voorzien van sparingen en deuren. Maar waar haalde zij de stenen vandaan om de lambrisering daarna weer aan te helen? “Dit is gedaan door steenfabriek Zilverschoon”, vertelt Fransen. “Een specialist die historische steensoorten in kleine hoeveelheden namaakt. Het resultaat is verbluffend. Oud en nieuw zijn nauwelijks van elkaar te onderscheiden.” 

Behoud van muurschildering
De houten trapleuningen met profileringen en wrongstukken werden vervaardigd in de eigen timmerfabriek in exact dezelfde kleur. Extra aandacht vroeg ook de restauratie van de muurschildering in de kapel, gemaakt door één van de oorspronkelijke bewoners. Dwars door de muurschildering liep een constructieve scheur die hersteld moest worden. Hier werd eerst de scheur gerepareerd, waarna de muurschildering in oude glorie werd hersteld.

De oude installaties werden vervangen door installaties die aan de hedendaagse eisen voldoen. “Deze nemen niet alleen meer ruimte in, maar vragen ook om grotere sparingen, die vervolgens weer constructief moesten worden opgevangen. Zo hebben we in een gemetselde muur van 85 cm dik een sparing gemaakt van 1,5 x 0,8 m. Dat bracht aardig wat hak- en breekwerk met zich mee onder lastige omstandigheden. Met stalen balken boven de sparing vingen we de constructie tijdelijk op om hem daarna weer te versterken.”

Berchmanianum gebouw

Gemetselde entree
De vooroverhellende wand bij de nieuwe entree moest worden afgewerkt met traditioneel metselwerk, maar in de gegeven omstandigheden was dit te zwaar. Om het gewicht te reduceren, werd een polystyreen plaat bekleed met steenstrips. Voor het oog is het resultaat hetzelfde. “De architect heeft ervoor gekozen om de tegenstelling tussen oud en nieuw te benadrukken”, vertelt Fransen als hij door het gebouw loopt. “Toch schuurt die tegenstelling nooit. Sterker nog, de Radboud Universiteit beschikt vanaf nu over een prachtig, markant gebouw voor haar bijzondere gelegenheden.”  

Berchmanianum gebouw

Tekst: Liliane Verwoolde
Beeld: Bouwcombinatie Heerkens van Bavel - Berghege

Abonneer u op onze nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van de laatste trends en ontwikkelingen binnen nieuwbouw, renovatie, restauratie en transformatie.

*Door op 'inschrijven' te klikken gaat u akkoord met onze voorwaarden.

Projectinfo

Van klooster tot kantoorgebouw
Als onderaannemer was Tectores nauw betrokken bij de transitie van Collegium Berchmanianum.  

De drijvende krachten achter Tectores zijn Erik Voets en Ralf van Houtum. Erik Voets coördineert alles vanuit het kantoor in Oss. “De planning alleen al was een enorme uitdaging. Het zou fijn zijn als alles precies volgens initiële planning zou verlopen maar dat is een utopie. In goed overleg met Bouwbedrijf Berghege en Heerkens van Bavel Bouw zijn we erin geslaagd om het geheel naar ieders tevredenheid te laten verlopen”, vertelt hij. Ralf van Houtum ziet toe dat op locatie alles goed geregeld wordt. “De diversiteit maakte het een geweldig project om deelgenoot van te zijn. Van het restaureren van een plint tot het stucen van het gewelfd plafond van de kerk. Met dit project hebben we kunnen aantonen dat we een compleet afbouwbedrijf zijn en het oude vakmanschap net zo goed beheersen als de nieuwe technieken.”

Dit monumentale pand dat vroeger dienst deed als college en kloosterverblijf en later een verzorgings- en verpleeghuis voor de paters was, is nu getransformeerd in een kantoorcomplex voor de Radboud Universiteit. Oude stijlelementen zijn behouden gebleven en beschadigde elementen hersteld. Het gebouw ademt nog steeds historie, kortom: het doel is bereikt!

Stedenbouw partners

Bouwinfo

Opdrachtgever Radboud Universiteit Nijmegen
Architect Architectenbureau Fritz, Bussum
Uitvoerder Bouwcombinatie Heerkens van Bavel – Berghege, Nijmegen
Constructeur Croes Bouwtechnisch Ingenieursbureau, Nijmegen
Installatieadvies S2HBB, Wageningen
Bouwsom 7,9 miljoen
Bouwperiode november 2017 – oktober 2018

Stalen kooiconstructieDonatus